Νέο ξήλωμα της κλιματικής πολιτικής Μπάιντεν από τον Τραμπ: Περισσότερος άνθρακας και φυσικό αέριο στην ηλεκτροπαραγωγή

Σε νέα ανατροπή της αμερικανικής κλιματικής πολιτικής προχώρησε η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, καταργώντας τα όρια στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από ηλεκτροπαραγωγικούς σταθμούς. Η απόφαση ακυρώνει τους κανόνες απανθρακοποίησης που είχαν θεσπιστεί το 2024 επί Τζο Μπάιντεν και διευκολύνει τη μεγαλύτερη χρήση άνθρακα και φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.

Το μέτρο ανακοινώθηκε τη Δευτέρα, στο περιθώριο της συνόδου των υπουργών Ενέργειας της G20 στο Χιούστον του Τέξας, και επιχειρεί να περιορίσει όχι μόνο το ισχύον πλαίσιο αλλά και τη δυνατότητα επιβολής αντίστοιχων ρυθμίσεων στο μέλλον.

Ο τομέας της ηλεκτροπαραγωγής ευθύνεται για σχεδόν το ένα τέταρτο των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στις ΗΠΑ, χώρα που ιστορικά έχει τη μεγαλύτερη σωρευτική συμβολή στη ρύπανση της ατμόσφαιρας.

Ζέλντιν: «Πόλεμος εναντίον του άνθρακα»

Ο επικεφαλής της αμερικανικής Υπηρεσίας Προστασίας του Περιβάλλοντος (EPA), Λι Ζέλντιν, υποστήριξε ότι οι κυβερνήσεις Ομπάμα και Μπάιντεν διεξήγαγαν επί περισσότερο από 15 χρόνια «πόλεμο εναντίον του άνθρακα».

Όπως είπε, στόχος της κυβέρνησης Τραμπ είναι να προστατεύσει τον αμερικανικό ενεργειακό τομέα και να διασφαλίσει προσιτές τιμές ηλεκτρικού ρεύματος για τα νοικοκυριά.

Η απόφαση έρχεται ενώ οι ΗΠΑ έχουν καταγράψει το θερμότερο καλοκαίρι στην ιστορία τους και αντιμετωπίζουν εκτεταμένη ξηρασία.

Την ίδια ώρα, η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας αυξάνεται ραγδαία, κυρίως λόγω της ανάπτυξης της Τεχνητής Νοημοσύνης και των ιδιαίτερα ενεργοβόρων κέντρων δεδομένων που απαιτεί.

Η κυβέρνηση Τραμπ επικαλείται και αυτή την αύξηση της ζήτησης για να δικαιολογήσει την ενίσχυση της παραγωγής από συμβατικές πηγές.

Οι αντιδράσεις των επιστημόνων

Η Ρέιτσελ Κλίτους, της Union of Concerned Scientists, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι ευνοεί τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων εις βάρος της δημόσιας υγείας και της ευημερίας του πληθυσμού.

«Η EPA έχει αποκηρύξει εντελώς την αποστολή της», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Η ίδια η υπηρεσία διευκρίνισε ότι η αλλαγή αφορά αποκλειστικά τα αέρια του θερμοκηπίου και ότι οι έλεγχοι για άλλες ρυπογόνες ουσίες θα συνεχιστούν.

Περισσότεροι από 200 γιατροί και ειδικοί είχαν ήδη εκφράσει «έντονη ανησυχία» για την κατεύθυνση αυτή, χαρακτηρίζοντάς την «δώρο σε αυτούς που ρυπαίνουν».

Η νομικός της περιβαλλοντικής οργάνωσης NRDC, Μέρεντιθ Χάνκινς, δήλωσε ότι εντοπίζει «αντιφάσεις» στο σκεπτικό της κυβέρνησης και προανήγγειλε δικαστική προσφυγή.

Ανάλογες κινήσεις εξετάζουν και άλλες οργανώσεις.

Η EPA υποστήριξε ότι οι στόχοι που είχαν τεθεί βάσει του Clean Air Act ήταν πρακτικά αδύνατο να επιτευχθούν και ότι δεν έχει σαφή εντολή να ρυθμίζει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.

Πρόσθεσε ακόμη ότι, ακόμη και αν είχε αυτή την αρμοδιότητα, τα μέτρα δεν θα είχαν επαρκή επίδραση για τον περιορισμό της παγκόσμιας κλιματικής αλλαγής.

Το ενεργειακό αποτύπωμα των ΗΠΑ

Σύμφωνα με ανάλυση του Institute for Policy Integrity το 2025, αν ο αμερικανικός ενεργειακός τομέας αντιμετωπιζόταν ως ξεχωριστή χώρα, θα κατατασσόταν έκτος παγκοσμίως ως προς τη ρύπανση.

Την ίδια χρονιά, οι μονάδες φυσικού αερίου παρήγαγαν το 41% της ηλεκτρικής ενέργειας στις ΗΠΑ, ενώ οι μονάδες άνθρακα το 17%, σύμφωνα με την EIA.

Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αναιρέσει σειρά δεσμεύσεων των ΗΠΑ για το κλίμα.

Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η νέα αποχώρηση από τη Συμφωνία του Παρισιού του 2015, καθώς και η κατάργηση περιβαλλοντικών κανόνων που είχαν θεσπιστεί από προηγούμενες κυβερνήσεις.

Στις αρχές του 2026, είχε ήδη προχωρήσει ένα βήμα παραπέρα, αναιρώντας το βασικό νομικό θεμέλιο πάνω στο οποίο στηριζόταν η ομοσπονδιακή πολιτική περιορισμού των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.