«Αγαπάω τον πληθωρισμό», λέει ο Τραμπ την ώρα που στις ΗΠΑ έχει εκτοξευθεί στο 4,2% λόγω του πολέμου με το Ιράν

Σημαντική επιτάχυνση κατέγραψε ο πληθωρισμός στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Μάιο, καθώς η πολεμική σύγκρουση με το Ιράν και οι επιπτώσεις της στις διεθνείς ενεργειακές αγορές οδήγησαν σε ευρύ κύμα ανατιμήσεων. Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προκάλεσε πολιτική αντιπαράθεση δηλώνοντας ότι «αγαπά» τον πληθωρισμό, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι οι τιμές θα αποκλιμακωθούν μόλις τερματιστεί ο πόλεμος.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ ανήλθε στο 4,2% σε ετήσια βάση τον Μάιο, από 3,8% τον Απρίλιο, καταγράφοντας αισθητή επιτάχυνση λίγους μήνες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της δεύτερης θητείας του Ρεπουμπλικάνου προέδρου.

Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί από τον Απρίλιο του 2023, σηματοδοτώντας την ανατροπή της αποκλιμάκωσης που είχε παρατηρηθεί στα τέλη του 2025 και στις αρχές του 2026.

Ο δείκτης τιμών καταναλωτή (CPI) είχε σταθεροποιηθεί γύρω στο 2,4% στις αρχές του έτους, προτού αρχίσει να αυξάνεται απότομα μετά την κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή.

Η ενέργεια οδηγεί το νέο κύμα ανατιμήσεων

Κεντρικό ρόλο στην αναζωπύρωση του πληθωρισμού διαδραμάτισε η εκτόξευση του ενεργειακού κόστους.

Η αύξηση των τιμών των καυσίμων έφθασε το 40,5% σε ετήσια βάση, μετά τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου και την επακόλουθη αντίδραση της Τεχεράνης.

Το Ιράν προχώρησε ουσιαστικά στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μιας από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου παγκοσμίως, προκαλώντας αναταράξεις στις αγορές ενέργειας.

Η αύξηση του κόστους του πετρελαίου επηρέασε άμεσα μια σειρά από κλάδους της οικονομίας, συμπεριλαμβανομένων των πλαστικών προϊόντων, των λιπασμάτων και των μεταφορών.

Ανατιμήσεις σε μεταφορές, υγεία και υπηρεσίες

Οι επιπτώσεις δεν περιορίστηκαν στην ενέργεια.

Ο λεγόμενος βασικός πληθωρισμός, που εξαιρεί τις τιμές τροφίμων και ενέργειας, αυξήθηκε στο 2,9% σε ετήσια βάση, από 2,5% τον Φεβρουάριο, στοιχείο που δείχνει ότι οι πιέσεις στις τιμές διαχέονται σε ολόκληρη την οικονομία.

Ιδιαίτερα έντονη ήταν η αύξηση στις τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων, οι οποίες ενισχύθηκαν κατά 26,7% σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα.

Παράλληλα, αυξήσεις καταγράφηκαν στη συντήρηση οχημάτων (+6,1%) και στις υπηρεσίες νοσοκομειακής περίθαλψης (+5,7%).

Την ίδια περίοδο, οι μισθοί αυξάνονταν με μέσο ετήσιο ρυθμό 3,4%, χαμηλότερο από τον πληθωρισμό, γεγονός που μεταφράζεται σε απώλεια αγοραστικής δύναμης για πολλούς Αμερικανούς καταναλωτές.

Η δήλωση Τραμπ που προκάλεσε θύελλα

Παρά την άνοδο των τιμών, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε αισιόδοξος για τις προοπτικές της οικονομίας.

Μιλώντας στο Οβάλ Γραφείο, χαρακτήρισε τα στοιχεία «υπέροχα» και προχώρησε σε μια δήλωση που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις.

«Οι αριθμοί είναι υπέροχοι. Αγαπάω τον πληθωρισμό», είπε, υποστηρίζοντας ότι ο δείκτης θα «πέσει σαν βράχος» μόλις τερματιστεί ο πόλεμος με το Ιράν.



Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε άμεση πολιτική αντιπαράθεση στην Ουάσινγκτον.

Ο επικεφαλής των Δημοκρατικών στη Γερουσία, Τσακ Σούμερ, κατηγόρησε τον πρόεδρο ότι αδιαφορεί για τις επιπτώσεις που έχουν οι αυξήσεις τιμών στα αμερικανικά νοικοκυριά.

«Ο Τραμπ είπε, στ’ αλήθεια, “αγαπάω τον πληθωρισμό”. Μπροστά στις κάμερες. Για να τον ακούσουν όλοι οι Αμερικανοί. Η περιφρόνησή του για εσάς δεν έχει όρια», δήλωσε.

Από την πλευρά των Ρεπουμπλικανών, ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Μάικ Τζόνσον υπερασπίστηκε τον Τραμπ, υποστηρίζοντας ότι τα σχόλιά του απομονώθηκαν από το ευρύτερο πλαίσιο της συζήτησης.

Διχασμένοι οι οικονομολόγοι

Οι αναλυτές εμφανίζονται διχασμένοι ως προς την πορεία του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες.

Η Κάθι Μποστγιάντσικ της Nationwide εκτιμά ότι ο δείκτης ενδέχεται να έχει ήδη κορυφωθεί και να αρχίσει να υποχωρεί κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, υπό την προϋπόθεση ότι θα επιτευχθεί σύντομα συμφωνία με το Ιράν και θα αποκατασταθεί η ομαλή λειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Παρόμοια εκτίμηση διατυπώνει και η Νάνσι Φάντεν Χάουτεν της Oxford Economics, η οποία θεωρεί ότι η πρόσφατη αποκλιμάκωση των τιμών των καυσίμων μπορεί να σηματοδοτεί το πέρασμα της κορύφωσης.

Αντίθετα, η οικονομολόγος της KPMG Νταϊάν Σουόνκ εμφανίζεται πιο απαισιόδοξη, προβλέποντας ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα παραμείνουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Όπως επισημαίνει, τα προβλήματα στις εφοδιαστικές αλυσίδες που προκάλεσε ο πόλεμος δεν πρόκειται να εξαφανιστούν αμέσως μετά την επίτευξη μιας συμφωνίας.

Στο επίκεντρο η Federal Reserve

Η εξέλιξη του πληθωρισμού φέρνει στο προσκήνιο και τις αποφάσεις της Federal Reserve.

Η αμερικανική κεντρική τράπεζα, η οποία έχει στόχο πληθωρισμό κοντά στο 2%, εξακολουθεί να εκτιμά ότι το σοκ από τον πόλεμο ενδέχεται να αποδειχθεί προσωρινό.

Οι αγορές θεωρούν σχεδόν βέβαιο ότι στη συνεδρίαση της επόμενης εβδομάδας η Fed θα διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι θα πρόκειται για την πρώτη συνεδρίαση της Επιτροπής Νομισματικής Πολιτικής υπό τον νέο πρόεδρο της Fed, Κέβιν Γουόρς, τον οποίο επέλεξε ο Ντόναλντ Τραμπ για τη διαδοχή του Τζερόμ Πάουελ.

Πριν από την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Γουόρς είχε ταχθεί υπέρ της μείωσης των επιτοκίων για την τόνωση της οικονομίας. Ωστόσο, η νέα άνοδος του πληθωρισμού και η αβεβαιότητα που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να περιορίσουν τα περιθώρια για πιο χαλαρή νομισματική πολιτική.