Washington Post: Ένας προμηθευτής βιδών «απειλεί» τους δασμούς «εθνικής ασφαλείας» του Τραμπ

Μια εταιρεία προμήθειας παξιμαδιών και βιδών από το Ιλινόι ενδέχεται - σύμφωνα με τη Washington Post - να αποτελέσει τον βασικό παράγοντα που θα κρίνει αν οι δασμοί «εθνικής ασφάλειας» του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ θα περιοριστούν ή θα εξελιχθούν σε ακόμη ευρύτερη διοικητική παρέμβαση.

Από την ανακοίνωση των εκτεταμένων δασμών πέρυσι, οι αμερικανικές επιχειρήσεις προσπαθούν να κινηθούν σε ένα σύνθετο και αλληλοεπικαλυπτόμενο πλαίσιο εμπορικών ρυθμίσεων. Ωστόσο, νέα διοικητικά εμπόδια εμφανίζονται συχνά χωρίς προειδοποίηση, με αποτέλεσμα πολλές εταιρείες να έρχονται αντιμέτωπες με αιφνίδιες και υψηλές φορολογικές επιβαρύνσεις.

Αυτό ακριβώς υποστηρίζει ότι συνέβη η Express Fasteners, η οποία προσέφυγε κατά της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, αμφισβητώντας τον τρόπο εφαρμογής των δασμών και καταγγέλλοντας αδιαφανείς και αυθαίρετες ερμηνείες της νομοθεσίας.

Η διεύρυνση διάταξης που επιτρέπει στον πρόεδρο να «πρσαρμόζει» τους δασμούς σε εισαγωγές

Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται το λεγόμενο Section 232 της Trade Expansion Act (Πράξης Επέκτασης του Εμπορίου) του 1962, η οποία επιτρέπει στον εκάστοτε πρόεδρο να «προσαρμόζει» τις εισαγωγές όταν κρίνεται ότι απειλούν την εθνική ασφάλεια. Η διάταξη είχε χρησιμοποιηθεί μόλις 26 φορές σε διάστημα 54 ετών πριν από την πρώτη θητεία Τραμπ. Κατά την περίοδο εκείνη, ο Ρεπουμπλικανός εκκίνησε οκτώ έρευνες και επέβαλε ευρείς δασμούς σε χάλυβα και αλουμίνιο. Πέρυσι ξεκίνησε ακόμη 12 έρευνες και προχώρησε σε νέους δασμούς για προϊόντα αυτοκινητοβιομηχανίας, φορτηγά, χαλκό και προϊόντα ξυλείας.

Συνολικά, μέσα σε πέντε χρόνια, ο Τραμπ ευθύνεται για το 43% όλων των ερευνών βάσει Section 232 και για, σχεδόν, το σύνολο των δασμών που επιβλήθηκαν δυνάμει της συγκεκριμένης διάταξης.

Το 2025, η κυβέρνηση αύξησε τους δασμούς σε χάλυβα και αλουμίνιο στο 50% και κατήργησε διάφορες εξαιρέσεις. Παράλληλα, αξιοποίησε την ασαφή αναφορά της νομοθεσίας σε «παράγωγα» προϊόντα, επεκτείνοντας τους δασμούς και σε τελικά αγαθά που περιέχουν μέταλλα. Έτσι, εκατοντάδες προϊόντα — από μαχαιροπίρουνα και κονσερβοποιημένα τρόφιμα έως εξοπλισμό γυμναστικής και οικιακές συσκευές — υπάγονται πλέον σε επιβαρύνσεις. Σήμερα, τα «παράγωγα» προϊόντα χάλυβα αποτελούν την πλειονότητα των εισαγωγών που επηρεάζονται από τους δασμούς του Section 232.

Η διαμάχη με τις τελωνειακές αρχές

Η Express Fasteners, όπως και πολλές άλλες αμερικανικές εταιρείες, εισάγει προϊόντα που περιέχουν χάλυβα ή αλουμίνιο και οφείλει να καταβάλει δασμό επί της ενσωματωμένης αξίας των μετάλλων. Η εταιρεία υποστηρίζει ότι ακολούθησε πιστά τις οδηγίες της Τελωνειακής Υπηρεσίας των ΗΠΑ (CBP) για τον υπολογισμό του μεταλλικού περιεχομένου. Για τα υπόλοιπα στοιχεία κόστους — όπως κατεργασία, κατασκευή και κέρδος πωλητή — εφάρμοσε τον χαμηλότερο αμοιβαίο δασμό που αντιστοιχεί στη χώρα προέλευσης του τελικού προϊόντος, στην προκειμένη περίπτωση την Ταϊβάν.

Όταν όμως έλαβε τον λογαριασμό από τις τελωνειακές αρχές, διαπίστωσε ότι το σύνολο της αξίας των εισαγωγών της είχε επιβαρυνθεί με τον δασμό 50% του Section 232. Σύμφωνα με την CBP, αυτό οφείλεται σε εσωτερικό, ανυπόγραφο υπόμνημα, το οποίο ερμήνευσε αυστηρότερα την αρχική προεδρική διακήρυξη από ό,τι είχε γνωστοποιηθεί δημοσίως τον Ιούνιο του 2025. Το υπόμνημα αυτό δεν δημοσιεύθηκε στο Federal Register ούτε τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση.

Η εταιρεία χαρακτηρίζει την πρακτική αυτή ως υπέρβαση κανονιστικής αρμοδιότητας και ζητεί από τα δικαστήρια να ακυρώσουν την εφαρμογή του δασμού με βάση τη συγκεκριμένη ερμηνεία.

Το ευρύτερο διακύβευμα

Η απόφαση του δικαστηρίου αναμένεται να επηρεάσει πολλές ακόμη αμερικανικές επιχειρήσεις που έχουν δει το κόστος τους να αυξάνεται λόγω της περίπλοκης αρχιτεκτονικής των δασμών Section 232. Ωστόσο, το ευρύτερο ζήτημα αφορά το ίδιο το νομοθετικό πλαίσιο.

Το Section 232 δεν θέτει σαφή όρια στην προεδρική εξουσία επιβολής δασμών και περιλαμβάνει διατυπώσεις, όπως εκείνες για τα «παράγωγα» προϊόντα, που θεωρούνται υπερβολικά αόριστες και επιδεκτικές ερμηνείας. Με τις έρευνες να πολλαπλασιάζονται στη δεύτερη θητεία Τραμπ, αρκετοί εκτιμούν ότι ο κίνδυνος καταχρηστικής εφαρμογής θα ενταθεί.

Το πρόβλημα, σύμφωνα με νομικούς και οικονομικούς αναλυτές, δεν μπορεί να επιλυθεί μόνο μέσω δικαστικών αποφάσεων. Απαιτείται τροποποίηση του ίδιου του Section 232, ενδεχομένως με πρόβλεψη υποχρεωτικής έγκρισης από το Κογκρέσο για κάθε νέο ή διευρυμένο δασμό. Σε ένα διχασμένο Κογκρέσο, η μεταρρύθμιση της διάταξης έχει υποστηρικτές και από τα δύο κόμματα. Μέχρι τότε, χιλιάδες επιχειρήσεις όπως η Express Fasteners θα συνεχίσουν να λειτουργούν υπό το βάρος όχι μόνο νέων δασμών, αλλά και διαρκώς μεταβαλλόμενων κανόνων εφαρμογής τους.