«Χτύπησε, καλό μας κουδούνι»: Το άνοιγμα των σχολείων σε μια Αθήνα μιας άλλης εποχής

Κάθε Σεπτέμβριο, μαζί με τις πόρτες των σχολείων, ανοίγει και ένα μικρό παράθυρο στη μνήμη. Οι εποχές αλλάζουν, οι σχολικές τσάντες και οι αίθουσες επίσης, όμως η δυσκολία του πρωινού ξυπνήματος, η αγωνία πριν από την εξέταση, οι παρέες στο διάλειμμα και η προσμονή για το κουδούνι μοιάζουν σχεδόν αναλλοίωτες. Ο αθηναιογράφος και συγγραφέας Θωμάς Σιταράς μάς μεταφέρει σε ένα άνοιγμα σχολείων μιας άλλης Αθήνας, μέσα από ένα απολαυστικό στιγμιότυπο γεμάτο φωνές, πειράγματα, τετράδια, κουλούρια και μαθητικά φλερτ:


-Λίζα, Λίζα!
-…..
-Λίζα! Μα τι έπαθε αυτό το παιδί και δεν ξυπνάει; Ξύπνα παιδί μου έχεις σχολείο σήμερα! Αρχίζουν τα μαθήματα!
-Σχολείο; Ουφ! Μα εγώ κοιμάμαι…
-Σήκω παιδί μου, σήκω. Μα που να ξυπνήσει σήμερα η Λίζα. Η μαμά της την σκουντάει, της τραβάει το σκέπασμα, εκείνη μουρμουρίζει και γυρίζει από το άλλο πλευρό, η μαμά την ξεσκεπάζει και επί τέλους το κορίτσι μας αποφασίζει να σηκωθεί από το κρεβάτι.
-Έλα βιάσου πάει παρά τέταρτο η ώρα.
-Παρά τέταρτο; Να παρ’ η οργή και πότε θα ετοιμασθώ εγώ; Και αρχίζουν οι συνηθισμένες γκρίνιες...
-Το μπουφάν μου, ποιος πήρε το μπουφάν μου; Μα τώρα εδώ δεν το είχα; Μάνο, Νίκο μήπως πήρατε το μπουφάν μου; Θα σας σκοτώσω! Να πάρει η ευχή παρά οκτώ η ώρα και εγώ δεν φόρεσα τα παπούτσια μου ακόμα. Που είναι οι κάλτσες μου καλέ μαμά; Ουφ! Μα που τα βάζετε;

Κι’ η μικρούλα αφού τα θαλάσσωσε όλα, αφού έκανε άνω κάτω όλο το σπίτι, φεύγει καμιά φορά για το σχολείο, όπου καταφθάνει ασθμαίνουσα λίγο πριν χτυπήσει το κουδούνι.

Ποιος πέρασε χθες έξω από τα σχολεία, που γιόρταζαν το άνοιγμά τους, και δεν άκουσε φωνές και γέλια και δεν ένοιωσε μέσα του μια νοσταλγία περασμένων παλιών χρόνων, ωραίων καιρών της παιδικής ζωής, των χρόνων εκείνων της ξενοιασιάς και των ελπίδων, των ονείρων και της χαράς!

Φωνές, φωνούλες, γέλια, χαρές, μειδιάματα, τραγούδια, πειράγματα, καυγαδάκια, συντακτικά, γραμματικές, στυλό, Ηρόδοτος, κραγιονάκι, τσάντες, τσαντάκια, τσιγαράκια, Θουκυδίδης, ραβασάκια, Βιργίλιος, γομολάστιχες, Όμηρος, μαστίχες όλα σε ένα απερίγραπτο μωσαϊκό.

Άνοιξαν οι πόρτες των σχολείων διάπλατα για να δεχθούν τους μικρούς, που θ’ αρχίσουν από το άλφα της γνώσης για να καταλήξουν στο Πανεπιστήμιο. Που θ’ αυξήσουν αύριο τον αριθμό των γραμματισμένων και το κύμα των θεσιθήρων, και τις κομψές δεσποινιδούλες με τη σικ φορεσιά τους που θα μάθουν γράμματα αλλά και το αθώο φλερτ.

Τι χαρά και τιτίβισμα από ωραία χειλάκια μέσα στην αυλή και στο διάδρομο του σχολείου.

-Λιλή!
-Μαίρη!
-Εδώ και εσύ Ιουλία, Νίκη, Μαρίκα... Γεια σας κορίτσια. Και η Μπέτυ; Τι γίνηκε καλέ η φιλενάδα μας
-Θυμάστε εκείνο τον φοιτητή που μας έλεγε πέρυσι;
-Εκείνο που την πείραζε, εκείνο τον βλάκα;
-Ακριβώς.
-Λοιπόν;
-Αρραβωνιάστηκε μαζί του τον περασμένο μήνα, παντρεύεται μεθαύριο και φεύγει για την Ευρώπη.
-!...

Και η συζήτηση εξακολουθεί με την ίδια και χειρότερη ζωηράδα ως που το κουδούνι του σχολείου διακόπτει την φλυαρία των κοριτσιών.

Ά! Το κουδούνι του σχολείου!

Από σήμερα γίνεται ο κυρίαρχος των μικρών, ο τύραννός τους κάθε φορά που σημαίνει την έναρξη του μαθήματος και ο ελευθερωτής τους κάθε φορά που σημαίνει διάλειμμα.

Ο Τοτός, ο Ντιντής, η Κατινούλα, η Μαρία με πόση λαχτάρα περιμένουν να ακούσουν το μελωδικό του κουδούνισμα, για να γλυτώσουν από την τσιμπίδα του δασκάλου, που άσπλαχνα τους τραβάει μπροστά στην έδρα του για να πούνε το μάθημα, το ξέρουν δεν το ξέρουν.

Όταν ο δάσκαλος φοράει τα γυαλιά του, ή ρίχνει τη ματιά του προς τον κατάλογο κι’ είναι έτοιμος να σηκώσει κανέναν για μάθημα Όταν η Πιπίτσα περιμένει στη γωνία για να τη συναντήσει τον Πετράκη της. Όλος αυτός ο μικρόκοσμος ο καθηλωμένος στα θρανία μια λέξη και μια ευχή βγάζει από το στόμα του.

-Χτύπησε λοιπόν καλό μας κουδούνι, χτύπησε!

Πόση αλήθεια κίνηση δεν φέρνει το άνοιγμα των σχολείων;

Κινείται και ο βιβλιοπώλης που δεν προφταίνει να πουλάει τα φρέσκο- τυπωμένα βιβλία του. Κινείται ο χαρτοπώλης με τα τετράδιά του και ο στραγαλατζής που εγκαθίσταται ανενόχλητος μπροστά στην πόρτα του σχολείου με τον ταβλά του. Κινείται και ο κουλουράς με τα σουσαμένια του που τόσο πολύ τα προτιμούν οι μικροί...

Και το έχει φαίνεται η μέρα να ανοίγουν με το άνοιγμα των σχολείων κι’ οι ατελείωτες συζητήσεις για το εκπαιδευτικό, για τη γλώσσα, για την πρόοδο, με τον παλαίμαχο καθηγητή που μπορεί και να τον ακούσεις να σιγοτραγουδά:

Στον σημερινό αιώνα,
Που τα γράμματα ανθούσι,
Κάτω από τον Παρθενώνα
Οι διδάσκαλοι πεινούσι!...

Για περισσότερα στο FB: @ΣιταράςΘωμάς
Θωμάς Σιταράς, Αθηναιογράφος- Συγγραφέας