Ζωή Λάσκαρη: Η ασυμβίβαστη ηθοποιός που ξεκίνησε με τον «Κατήφορο» αλλά έφτασε πολύ ψηλά, δεν φοβήθηκε τα άδεια καθίσματα

Με μια σπάνια αύρα γοητείας, η Ζωή Λάσκαρη υπήρξε μια ατόφια σταρ, ένα ανήσυχο πνεύμα και μια σπουδαία ηθοποιός που δεν φοβήθηκε ποτέ να πάρει ρίσκα. Το αγαπημένο «παιδί» της Φίνος Φιλμ, μούσα του Γιάννη Δαλιανίδη και το... crazy girl που έβαλε τον Φαίδωνα Γεωργίτση «μέχρι και μουστάκι να ξυρίσει» σφράγισε μια ολόκληρη εποχή στον ελληνικό κινηματογράφο. Η Ζωή Λάσκαρη έφυγε από τη ζωή, σαν σήμερα, πριν από 9 χρόνια, στις 18 Αυγούστου 2017.

Αυτό που την έκανε να ξεχωρίζει δεν ήταν απλώς η εντυπωσιακή της εμφάνιση, αλλά το βλέμμα της, το οποίο μπορούσε να μεταμορφωθεί σε δευτερόλεπτα από αισθησιακό και προκλητικό σε εύθραυστο και ευάλωτο.

Τα τραγικά παιδικά χρόνια και οι απώλειες που τη σημάδεψαν

Η Ζωή Κουρούκλη, όπως ήταν το πραγματικό της ονοματεπώνυμο, γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη στις 12 Δεκεμβρίου (το 1942 ή το 1944). Η μοίρα στάθηκε σκληρή μαζί της από την πρώτη στιγμή, καθώς μεγάλωσε με τους παππούδες της. Ο πατέρας της, αξιωματικός του στρατού Κωνσταντίνος Κουρούκλης, δολοφονήθηκε το 1943 κατά τη διάρκεια της Κατοχής, όταν η ίδια ήταν μόλις οκτώ μηνών. Λίγα χρόνια αργότερα, έχασε και τη μητέρα της, Αφροδίτη. Η απώλειά τους άφησε «ανοιχτό» τραύμα στην ηθοποιό όπως θα εξομολογηθεί η ίδια χρόνια αργότερα. 

«Όταν έχεις αντικρίσει το θάνατο από τόσο πολύ νωρίς, δεν είναι εύκολο. Αυτό με έκανε να βλέπω το θάνατο, όχι πιο σκληρά, με μαλάκωσε πολύ. Αυτός ο πόνος με μαλάκωσε πάρα πολύ», είχε εξομολογηθεί η ίδια στην εκπομπή «Ψηλά τα Χέρια» και τη Λιάνα Κανέλλη.

Σε άλλη της συνέντευξη είχε αναφέρει: «Ήμουν οκτώ μηνών όταν σκότωσαν τον πατέρα μου, στα 24 του, στον Εμφύλιο. Η μητέρα μου πέθανε όταν ήμουν επτά χρονών. Η απώλεια των γονιών είναι ένα κενό που δεν αναπληρώνεται ποτέ. Δεν έζησα Χριστούγεννα. Στο σπίτι είχαμε συνέχεια πένθος. Δε στολίσαμε ποτέ δέντρο. Γι’ αυτό και δεν αγαπώ τα Χριστούγεννα, άλλωστε. Δεν τα έχω βιώσει».

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Aris Loupasis (@arisloupasis)

Το «αθώο» ψέμα που της άλλαξε τη ζωή

Αφού φοίτησε στο Εκπαιδευτήριο Βαλαγιάννη και στη Σχολή Καλαμαρί στη Θεσσαλονίκη, πέρασε στη Δραματική Σχολή του Πέλου Κατσέλη στην Αθήνα. Η ζωή της άλλαξε οριστικά το βράδυ του Σαββάτου 20 Ιουνίου 1959, όταν συμμετείχε στα καλλιστεία της εφημερίδας Απογευματινή στα «Αστέρια» της Γλυφάδας. Με το ψευδώνυμο «Αμαρυλλίς», η 15χρονη τότε Ζωΐτσα στέφθηκε Σταρ Ελλάς 1959. Για να μπορέσει να λάβει μέρος, είχε δηλώσει πως είναι δύο χρόνια μεγαλύτερη απ' ότι ήταν πραγματικά.

«Τυχαία βρέθηκα στα Καλλιστεία. Δεν καταλάβαινα τι γινόταν. Έτρεχα και έβαφα τις άλλες εκείνη τη μέρα», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά.

Τον Ιούλιο της ίδιας χρονιάς ταξίδεψε στο Λονγκ Μπιτς των ΗΠΑ για τον διαγωνισμό «Μις Υφήλιος», όπου προκρίθηκε στην τελική 15άδα. Ωστόσο, το γεγονός ότι ήταν ανήλική παραλίγο να προκαλέσει σκάνδαλο.

«Κάποιοι καλοθελητάδες από δω, έστειλαν ένα γράμμα στην επιτροπή και την ενημέρωσαν. Με φώναξαν λοιπόν δύο μέρες πριν τελειώσουν τα καλλιστεία και μου είπαν ότι επειδή είμαι ανήλικη πρέπει να φύγω αμέσως για την Ελλάδα για να μην γίνει μεγάλος ντόρος ή προκειμένου να μείνω, θα έπρεπε να εγγυηθεί κάποιος για μένα. Οπότε δικτυώθηκα μέσα σε δύο μέρες, με τις κοπέλες και μετά την απονομή των βραβείων το έσκασα. Με έπιασε πείσμα παρ' όλο που ήταν η πρώτη φορά που έβγαινα από την Ελλάδα».

Στις ΗΠΑ παρέμεινε για έναν περίπου χρόνο και προκειμένου να επιβιώσει δούλεψε ως πωλήτρια αλλά και ως φωτομοντέλο σε διαφημίσεις.

Ο «Κατήφορος» που της χάρισε αποκλειστικό συμβόλαιο με τον Φίνο

Επιστρέφοντας στην Ελλάδα, η συνάντησή της με τον σκηνοθέτη Γιάννη Δαλιανίδη ήταν καθοριστική. Ο Φιλοποίμην Φίνος αναζητούσε νέα πρόσωπα και της πρότεινε τον πρωταγωνιστικό ρόλο της Ρέας στον «Κατήφορο» (1961). Για να αποφευχθεί η σύγχυση με την πρώτη της εξαδέλφη, τη γνωστή τραγουδίστρια Ζωή Κουρούκλη, ο Δαλιανίδης επέλεξε για εκείνη το καλλιτεχνικό επώνυμο «Λάσκαρη».

«Δεν θα πω αυτό που συνήθως λέγεται, ότι από μικρή ήθελα να γίνω ηθοποιός. Δεν είχα καν σκεφτεί τι θα κάνω στη ζωή μου. Βέβαια, θυμάμαι ότι πάντοτε σκεφτόμουν ότι εγώ δεν θα μείνω στη Θεσσαλονίκη να παντρευτώ, να κάνω οικογένεια, να κάνω παιδιά. Ήξερα ότι ήθελα να κάνω κάτι άλλο στη ζωή μου. Ήμουν ανήσυχο ως παιδί. Γυρίζοντας από την Αμερική, έμεινα με την ξαδέρφη μου τη Ζωή την Κουρούκλη την τραγουδίστρια. Και κάποια μέρα ήρθε ένας λεγόμενος back back. Ήταν το ψευδώνυμό του. Τον είχε ο Φίνος και έβρισκε διάφορα ταλέντα. Γράφτηκε κάπου ότι εγώ γύρισα από την Αμερική και ήμουν Σταρ Ελλάς, ψάξανε και μάθανε και έστειλαν αυτόν να με φωνάξει στην οδό Χίου στον Άγιο Παύλο για να μου κάνει ένα δοκιμαστικό για ένα ρολάκι σε κάποια ταινία. Και αντί για ρολάκι έκανα τη Ρέα στον Κατήφορο».

Η τεράστια εμπορική επιτυχία της ταινίας την καθιέρωσε αμέσως ως πρώτο όνομα, οδηγώντας σε αποκλειστικό συμβόλαιο συνεργασίας με τη Φίνος Φιλμ. Ακολούθησαν δεκάδες επιτυχίες (Νόμος 4000, Μερικοί το προτιμούν κρύο, Κορίτσια για φίλημα, Οι θαλασσιές οι χάντρες, Στεφανία, Μια κυρία στα μπουζούκια), καθιστώντας την, μαζί με την Αλίκη Βουγιουκλάκη και τη Τζένη Καρέζη, την ισχυρότερη τριάδα του ελληνικού σινεμά. Παράλληλα, ταινίες όπως η Στεφανία και ο Κατήφορος προβλήθηκαν στο εξωτερικό, ενώ Οι θαλασσιές οι χάντρες εντυπωσίασαν στο Φεστιβάλ των Καννών το 1967.

«Οφείλω τα πάντα στο Φίνο. Εκείνος με καθιέρωσε, ο Φίνος πρόσεχε τους ρόλους μου. Ο Φίνος κοίταζε τη σκηνή κι αν κάτι πήγαινε στραβά έλεγε: "Ξανά η σκηνή". Άσε που μου έμαθε να θέλω να είναι τα πράγματα τέλεια» θα παραδεχθεί με ειλικρίνεια η Ζωή Λάσκαρη. 

Η «Ξανθή Αγαπημένη Παναγιά»

Το 1970 πραγματοποίησε την πρώτη της θεατρική εμφάνιση στην Αθήνα με το μιούζικαλ του Γιάννη Δαλιανίδη «Μαριχουάνα Στοπ». Έναν χρόνο αργότερα, το έργο μεταφέρθηκε στη μεγάλη οθόνη, όπου συμπρωταγωνίστησε με τον Τόλη Βοσκόπουλο. Στα γυρίσματα γεννήθηκε ανάμεσά τους ένας φλογερός έρωτας που απασχόλησε έντονα την επικαιρότητα της εποχής. Η σχέση αυτή αποτυπώθηκε καλλιτεχνικά στο διαχρονικό τραγούδι «Ξανθή Αγαπημένη Παναγιά», το οποίο ο Βοσκόπουλος ερμήνευσε και στο Φεστιβάλ Τραγουδιού Θεσσαλονίκης το 1972. Το ζευγάρι συμπορεύτηκε για τρία χρόνια, ενώ μετά τον χωρισμό τους διατήρησαν μια βαθιά φιλία.

Οι συνεργασίες με Φώσκολο και Μανουσάκη

Με την κάμψη του εμπορικού κινηματογράφου από τα μέσα της δεκαετίας του 1970, η ίδια επικέντρωσε την προσοχή της στο θέατρο. Παρ' όλα αυτά, έκανε ένα πέρασμα και από την παραγωγή βιντεοταινιών. Το 1987 πρωταγωνίστησε στη βιντεοταινία του Νίκου Φώσκολου «Η γυναίκα της πρώτης σελίδας», η οποία προβλήθηκε το 1990 ως σειρά 12 επεισοδίων στο Mega, καθώς και στην «Αντίστροφη πορεία» του Μανούσου Μανουσάκη, όπου υποδύθηκε την εκδότρια μεγάλης εφημερίδας δίπλα στον Αλέκο Αλεξανδράκη.

Εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους αποφάσισε να μην συνεχίσει την τηλεοπτική της διαδρομή, είχε αναφέρει χαρακτηριστικά: «Ήταν τέτοιες οι δυσκολίες που αντιμετωπίσαμε και τόσο το κράτημα που είχαμε... Είδα ότι υπήρχε μια πολύ μεγάλη δυσκολία και κατάλαβα ότι οι άνθρωποι δεν αντέχουν να κάνουνε τέτοιου είδους παραγωγή. Θέλουνε γρήγορες παραγωγές που να κρατάνε 20 μέρες ή 15 που εγώ δεν είμαι διατεθειμένη να το κάνω. Δηλαδή δεν είμαι διατεθειμένη να κάνω κάτι απλώς για να το κάνω».

Δεν τη φόβιζαν τα άδεια καθίσματα

Η Ζωή Λάσκαρη υπήρξε μια αυθεντική θεατρίνα, η οποία επέλεγε με τόλμη τα έργα που ήθελε να ανεβάσει, χωρίς να υπολογίζει το εμπορικό ρίσκο ή τις πιθανές άδειες αίθουσες.

«Δεν με φοβίζουν τα άδεια καθίσματα. Βεβαίως έχω παίξει με άδεια καθίσματα. Και αυτό είναι μια εμπειρία, σου δίνει τη δυνατότητα να σκεφτείς πράγματα, να προχωρήσεις παρακάτω. Ποτέ όμως δεν σκέφτηκα, τι θα ήταν αυτό που θα ήθελε ο κόσμος» είχε αναφέρει χαρακτηριστικά η ηθοποιός.

Κατά τη διάρκεια της θεατρικής της διαδρομής συνεργάστηκε με σπουδαίους σκηνοθέτες, μεταξύ των οποίων ο Μιχάλης Κακογιάννης, ο Ανδρέας Βουτσινάς, ο Μίνως Βολανάκης, ο Σταμάτης Φασουλής και ο Γιάννης Δαλιανίδης.

«Νιώθω πως έκανα τα πράγματα που ήθελα. Ποτέ δεν παρασύρθηκα από τις απαιτήσεις του κοινού. Έκανα ρόλους που λάτρεψα, που σεβάστηκα, που κόπιασα και βασανίστηκα πολύ μαζί τους» θα πει σε συνέντευξή της. 

Ένας άνθρωπος με βαθιές κοινωνικές ανησυχίες

Η Ζωή Λάσκαρη, δεν δίσταζε να εκφράζει ανοιχτά τους προβληματισμούς της για την κοινωνία και τη νέα γενιά. «Η νεολαία ήταν πάντα αυτή που ήταν η ελπίδα. Εμείς και οι πριν από εμάς, είχαμε την τύχη να ζήσουμε σε πιο ανέμελες εποχές. Σήμερα τη νεολαία μας την έχουμε τόσο πολύ παγιδεύσει που είναι σαν να έχουμε συρματοπλεγμένη την ελπίδα μας. Το βλέπω από τα παιδιά μου, από τους φίλους των παιδιών μου. Δεν είναι δυνατόν να λέμε γιατί τα παιδιά μας είναι ευνουχισμένα, γιατί δεν έχουν προσωπικότητα, γιατί δεν παίρνουν τα ηνία στα χέρια τους, την ώρα που εμείς τους ευνουχίζουμε από την ώρα που γεννιούνται. Και περιμένουμε στα 30 τους να αποκτήσουν προσωπικότητα. Αυτό είναι αδύνατο!» είχε αναφέρει σε τηλεοπτική της συνέντευξη.

Παράλληλα με την καλλιτεχνική της πορεία, ασχολήθηκε και με τα κοινά, διατελώντας δημοτική σύμβουλος στον Δήμο Αθηναίων με την παράταξη του Δημήτρη Αβραμόπουλου.

Οι τελευταίες εμφανίσεις

Το 2006 τιμήθηκε από το Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου με το Ειδικό Βραβείο του Φεστιβάλ και το 2013 τιμήθηκε από την Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου για τη συνολική της προσφορά στον πολιτισμό. Το 2015 πραγματοποίησε την τελευταία της εμφάνιση στη μεγάλη οθόνη, συμμετέχοντας στην ταινία του Δημήτρη Τζέτζα «The Republic». Τον αμέσως επόμενο χρόνο αποχαιρέτησε το θεατρικό κοινό μέσα από την παράσταση «Νύφη κουράγιο», σε κείμενο και σκηνοθεσία Νίκου Μουτσινά, όπου ανέβηκε στη σκηνή μαζί με την κόρη της, Μαρία-Ελένη Λυκουρέζου.

Η προσωπική ζωή στο επίκεντρο της δημοσιότητας

Η προσωπική της διαδρομή τραβούσε σταθερά το ενδιαφέρον τόσο του Τύπου όσο και του κοινού. Από τον πρώτο της γάμο (1967-1971) με τον βιομήχανο Πέτρο Κουτουμάνο απέκτησε την πρώτη της κόρη, Μάρθα (γενν. 1968). Το 1976 παντρεύτηκε τον δικηγόρο Αλέξανδρο Λυκουρέζο, με τον οποίο απέκτησε τη δεύτερη κόρη της, Μαρία-Ελένη (γενν. 1978).

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Aris Loupasis (@arisloupasis)

Το 1997 έγινε γιαγιά, καλωσορίζοντας την εγγονή της Ζένια, καρπό του γάμου της κόρης της Μάρθας με τον Βλάσση Μπονάτσο. Στον κύκλο της οικογένειας προστέθηκε αργότερα και ο ηθοποιός Απόστολος Γκλέτσος, ο οποίος υπήρξε παντρεμένος για σύντομο χρονικό διάστημα με τη Μαρία-Ελένη Λυκουρέζου.

Η Ζωή Λάσκαρη έφυγε από τη ζωή από καρδιακή ανακοπή στον ύπνο της, στις 18 Αυγούστου 2017, στο σπίτι της στο Πόρτο Ράφτη, σε ηλικία 74 ετών. Η κηδεία της πραγματοποιήθηκε στο Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών, στον οικογενειακό τάφο της οικογένειας Λυκουρέζου.