Ζακλίν ντε Ριμπ (1929-2025), η «βασίλισσα» των Παρισίων

Αλλη έχει έμφυτο στυλ αλλά δεν έχει χρήματα, άλλη έχει χρήματα αλλά δεν είναι κομψή, άλλη είναι κομψή αλλά δεν έχει καλό κοινωνικό κύκλο, άλλη έχει καλό κοινωνικό κύκλο αλλά δεν έχει αριστοκρατική καταγωγή, άλλη έχει αριστοκρατική καταγωγή αλλά δεν είναι έξυπνη, άλλη είναι έξυπνη αλλά δεν έχει ένστικτο, άλλη έχει ένστικτο αλλά δεν είναι επιχειρηματικό πνεύμα.

Καταλαβαίνετε ότι το γαϊτανάκι που μόλις μας πήρε την ανάσα θα μπορούσε να κάνει κύκλους μέχρι το τέλος αυτού του αφιερώματος, για να καταλήξουμε πως όλα τα παραπάνω και πολλά περισσότερα ήταν συγκεντρωμένα σε ένα και μόνο πρόσωπο: την κόμισσα Ζακλίν ντε Ριμπ. Ο θάνατός της με την εκπνοή του 2025 για πολλούς σημαίνει το τέλος της κομψότητας. Υπερβολή; Για να δούμε ποια ήταν η κόμισσα και θα διευκρινιστεί και αυτό αβίαστα, αβάδιστα, αβασάνιστα.

Η Γαλλίδα αριστοκράτισσα κόμισσα Ζακλίν ντε Ριμπ γεννήθηκε πριν από 96 χρόνια από μια εξαιρετικά εύπορη οικογένεια μεν, αλλά χωρίς να νιώσει ζεστασιά ως παιδί. «Τα παιδικά μου χρόνια δεν είχαν στοργή», είχε πει η ίδια και προφανώς μεγάλο ρόλο έπαιξε το γεγονός ότι στα δέκα της, οι γονείς της την έστειλαν μαζί με τα αδέλφια της μακριά από το Παρίσι, για να γλιτώσουν από τα δεινά του https://www.protothema.gr/tag/b-pagkosmios-polemos/. Αλλωστε, το πατρικό της είχε επιταχθεί από την Γκεστάπο.

Κάποια στιγμή μοιράστηκαν με Γερμανούς στρατιώτες το κάστρο όπου έμεναν και η ψυχή της έφηβης Ζακλίν σημαδεύτηκε για πάντα από τα βασανιστήρια που άκουγε. Ο αντιπερισπασμός του μυαλού της ήταν τα περίτεχνα θεατρικά έργα: τα έγραφε, τα σκηνοθετούσε, εννοείται πως δημιουργούσε και τα κοστούμια, καθώς είχε έμφυτη την αίσθηση του στυλ, και τα παρουσίαζε στους «συνεξόριστούς» της. Με το τέλος του πολέμου, συνέχισε τις σπουδές της και το 1948 παντρεύτηκε τον υποκόμη Εντουάρ ντε Ριμπ, έναν επιτυχημένο τραπεζίτη, ο οποίος στη συνέχεια έγινε κόμης ντε Ριμπ και αξιωματικός της Λεγεώνας της Τιμής και της χάρισε δύο παιδιά.

Η άνοδός της στους κύκλους της παριζιάνικης αριστοκρατίας ήταν πλέον ασυγκράτητη. Είναι χαρακτηριστική η φράση που έγραψε για εκείνη η Σαμπίν Γκετί: «Πάντοτε τη θαύμαζα, όχι μόνο για την ομορφιά και το στυλ της, αλλά επειδή στην καρδιά της είναι μια αληθινή δημιουργός. Είναι μια γυναίκα με πάθος και όραμα. Εφηύρε τον εαυτό της και δημιούργησε μια αισθητική που εφάρμοζε σε όλα όσα έκανε». Και δεν έκανε και λίγα. Αν και, όπως είχε πει η ίδια, «η πεποίθηση στις σπουδαίες οικογένειες ήταν “γιατί να δουλεύεις, αν δεν είσαι υποχρεωμένος;”», από μικρή καταπιάστηκε με οτιδήποτε άγγιζε τη φαντασία και την ομορφιά. Το πρώτο της όνειρο ήταν να γίνει μπαλαρίνα, αλλά η μητέρα της την αποθάρρυνε λέγοντάς της ότι ήταν πολύ ψηλή και ήδη μεγάλη σε ηλικία για κάτι τέτοιο.

Η μόδα, όπως είπαμε, τη γοήτευε από την εφηβεία της, οπότε στην ενηλικίωσή της πήρε τον ρόλο της ακόμα πιο σοβαρά, Προσέλαβε μοδίστρες υψηλής ραπτικής για να δημιουργήσουν ρούχα ειδικά για εκείνη και το 1955 ανέθεσε στον Ολεγκ Κασίνι να φτιάξει τα ειδικά σχεδιασμένα φορέματά της, κομμένα στο πάτωμα της σοφίτας της, ενώ για τα σκίτσα που τα συνόδευαν προσέλαβε έναν τότε άγνωστο νεαρό: τον Βαλεντίνο. Ωστόσο, ήταν εξαιρετική πελάτισσα των μεγαλύτερων οίκων των Παρισίων και, φυσικά, για κάθε εκδήλωση φορούσε ένα ξεχωριστό κομμάτι.

Λένε ότι πήγαινε στα καλέσματα σχεδιαστών, όπως ο Ιβ Σεν Λοράν, ο Κριστιάν Ντιόρ και ο Οσκαρ ντε λα Ρέντα, μόνο και μόνο για να βεβαιωθεί ότι ήταν η πιο καλοντυμένη από όλες και η καλλονή του χορού. Ως πελάτισσα, μάλιστα, ήταν τόσο απαιτητική και παρεμβατική, τροποποιώντας τις δημιουργίες τους, που οι ίδιοι την έβλεπαν ως συνδημιουργό. Ετσι, ο Ιβ Σεν Λοράν την ενθάρρυνε να δημιουργήσει τη δική της σειρά ρούχων.

Η πρώτη της επίδειξη έγινε στο σπίτι του και ο οίκος της δραστηριοποιήθηκε για περισσότερα από δώδεκα χρόνια, ενώ ως σχεδιάστρια έλαβε το βραβείο Rodeo Drive το 1985. Η Σερ, η Τζόαν Κόλινς, η Ράκελ Γουέλτς, η Μπάρμπαρα Γουόλτερς, αλλά και η Νάνσι Ρίγκαν είναι μόνο μερικές από τις διασημότητες που έντυσε. Τα εύσημα, βέβαια, δεν τελειώνουν εδώ. Εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη διεθνή λίστα με τις πιο καλοντυμένες το 1956, μπήκε στο Hall of Fame το 1962, ψηφίστηκε ως η Πιο Στυλάτη Γυναίκα στον Κόσμο από το περιοδικό «Town and Country» το 1983 και, τέλος, το 1999, ο Ζαν-Πολ Γκοτιέ αφιέρωσε όλη τη συλλογή του σε εκείνη.

Τα ρούχα της εκτέθηκαν στο Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης της Νέας Υόρκης, το 2015, με τίτλο «Jacqueline de Ribes: The Art of Style» και στο Met Gala της ίδιαςςς χρονιάς ήταν το τιμώμενο πρόσωπο. Πέραν της μόδας, οι δραστηριότητές της ήταν εξίσου σημαντικές και ετερόκλιτες: υπήρξε καλλιτεχνική διευθύντρια στο θέατρο και παραγωγός των μπαλέτων Cuevas, παραγωγός σε ταινίες στο σινεμά και στην τηλεόραση, ενεργή χορηγός πολλών μουσείων και ιδρυμάτων, ενώ ήταν γνωστή για τις ανθρωπιστικές και φιλανθρωπικές δραστηριότητές της και την ευαισθησία της σε οικολογικά θέματα.

Εν κατακλείδι, η κόμισσα τα είχε όλα: ομορφιά, κομψότητα, ζωντανή παρουσία και αυτή την αγνή χαρά που βλέπεις μόνο στα παιδιά όταν κάνουν πάρτυ. Κι επειδή ενσαρκώνει τη χαμένη εποχή της υψηλής κοινωνίας με τα ατέλειωτα δείπνα, τους μεγαλοπρεπείς χορούς και τα εκκεντρικά καλέσματα, μάλλον θα παραμείνει εις τους αιώνας των αιώνων αναντικατάστατη.