Ολοκληρώνεται η δημόσια διαβούλευση για το πολυνομοσχέδιο της Παιδείας: Πάνω από 3.000 σχόλια, οι διατάξεις που προκαλούν αντιδράσεις

Στο επίκεντρο η ακαδημαϊκή εξέλιξη των μελών ΕΔΙΠ και ΕΕΠ στα πανεπιστήμια και η αναγνώριση των πτυχίων των πρώην ΤΕΙ – Τι προβλέπει το νομοσχέδιο των 165 άρθρων

Έως τη 17η Νοεμβρίου σχεδόν 3.100 σχόλια, εκατοντάδες παρεμβάσεις για ζητήματα ακαδημαϊκής ισοδυναμίας και μια εντυπωσιακή συγκέντρωση αντιδράσεων γύρω από ένα άρθρο που αφορά το διδακτικό προσωπικό των πανεπιστημίων καταγράφονται για τη δημόσια διαβούλευση του πολυνομοσχεδίου του υπουργείου Παιδείας, η οποία ολοκληρώνεται την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου.

Παρά το εύρος του σχεδίου νόμου, το οποίο αριθμεί 165 άρθρα και περιλαμβάνει ρυθμίσεις για όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, την ειδική αγωγή, τα πανεπιστήμια, την εκκλησιαστική εκπαίδευση και τον αθλητισμό, το ενδιαφέρον των συμμετεχόντων έχει επικεντρωθεί δυσανάλογα σε δύο ζητήματα: τη θέση και τις προοπτικές ακαδημαϊκής εξέλιξης των μελών Εργαστηριακού Διδακτικού Προσωπικού (ΕΔΙΠ) και Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού (ΕΕΠ) των πανεπιστημίων, καθώς και την αναγνώριση των τίτλων σπουδών των αποφοίτων των πρώην ΤΕΙ, με το νομοσχέδιο να εξελίσσεται σε μια ιδιότυπη καταγραφή των ανοιχτών λογαριασμών της ελληνικής ανώτατης εκπαίδευσης.

Τα αριθμητικά στοιχεία είναι ενδεικτικά.

Πιο αναλυτικά, μέχρι το πρωί της 17ης Νοεμβρίου είχαν καταγραφεί 3.088 δημοσιευμένα σχόλια.

Από αυτά, περισσότερα από 1.500 αφορούσαν το άρθρο 85, δηλαδή σχεδόν το 49% του συνόλου. Άλλα περίπου 300 σχόλια είχαν συγκεντρωθεί στο άρθρο 110, που αφορά την ακαδημαϊκή ισοδυναμία τίτλων ανώτατης εκπαίδευσης.

Το επίμαχο άρθρο 85

Το άρθρο που έχει συγκεντρώσει μακράν τις περισσότερες παρεμβάσεις αφορά στη συμμετοχή μελών ΕΔΙΠ και ΕΕΠ στις τριμελείς συμβουλευτικές επιτροπές διδακτορικών διατριβών.

Η διάταξη αναγνωρίζει τη δυνατότητα συμμετοχής των συγκεκριμένων κατηγοριών προσωπικού στην επίβλεψη και υποστήριξη διδακτορικών διατριβών, αξιοποιώντας το επιστημονικό δυναμικό, που ήδη υπηρετεί στα πανεπιστήμια.

Ωστόσο, αν και πρόκειται για μία ρύθμιση που διευρύνει τις δυνατότητες συμμετοχής τους στην ερευνητική διαδικασία, τα μέλη ΕΔΙΠ και ΕΕΠ που διαθέτουν διδακτορικούς τίτλους, επιστημονικό έργο και ερευνητική δραστηριότητα ζητούν να αντιμετωπιστεί συνολικά το ζήτημα της ακαδημαϊκής τους εξέλιξης. Υποστηρίζουν ότι, ενώ συμμετέχουν ουσιαστικά στην εκπαιδευτική και ερευνητική λειτουργία των πανεπιστημίων, δεν διαθέτουν αντίστοιχες δυνατότητες υπηρεσιακής και ακαδημαϊκής ανέλιξης.

Κεντρικό αίτημά τους είναι η θεσμοθέτηση διαδικασίας αξιολόγησης και κρίσης για την εξέλιξή τους σε προσωποπαγείς θέσεις επίκουρων καθηγητών, υπό συγκεκριμένα επιστημονικά κριτήρια, με διαφάνεια και χωρίς αποκλεισμούς.

Με άλλα λόγια, οι σχολιαστές δεν αμφισβητούν κατ’ ανάγκην τη δυνατότητα συμμετοχής τους στις τριμελείς επιτροπές. Θεωρούν, όμως, ότι η συγκεκριμένη πρόβλεψη δεν απαντά στο βασικό ερώτημα, που εντοπίζεται στο ποια είναι η ακαδημαϊκή προοπτική ενός επιστήμονα που εργάζεται επί χρόνια σε ένα πανεπιστήμιο, διαθέτει διδακτορικό και ερευνητικό έργο, αλλά δεν έχει θεσμοθετημένη διαδρομή εξέλιξης.

Η ένταση των αντιδράσεων συνδέεται και με το γεγονός, ότι η δυνατότητα συμμετοχής σε διδακτορικές επιτροπές δεν συνεπάγεται αυτομάτως ένταξη στην κατηγορία των μελών ΔΕΠ, ούτε κατοχυρώνει δικαίωμα ακαδημαϊκής εξέλιξης.

Όπως επισημαίνουν μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας, «το ζήτημα αγγίζει στην ουσία τον τρόπο, με τον οποίο το ελληνικό πανεπιστήμιο αξιοποιεί το επιστημονικό προσωπικό του και αναγνωρίζει την ερευνητική του συνεισφορά».

Άρθρο 110: Η εκκρεμότητα των πτυχίων των πρώην ΤΕΙ επιστρέφει

Η δεύτερη μεγάλη εστία αντιδράσεων αφορά στο άρθρο 110 και τη διαδικασία ακαδημαϊκής ισοδυναμίας τίτλων ανώτατης εκπαίδευσης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της διαβούλευσης, περίπου 300 σχόλια είχαν κατατεθεί μέχρι τις 17 Νοεμβρίου για τη συγκεκριμένη διάταξη. Οι αντιδράσεις εστιάζουν κυρίως στους απόφοιτους των πρώην Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (ΤΕΙ), αλλά και της ΑΣΠΑΙΤΕ, οι οποίοι επαναφέρουν το ζήτημα της ακαδημαϊκής αντιστοίχισης των τίτλων σπουδών τους και της αναγνώρισης των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων.

Η προτεινόμενη ρύθμιση αφορά στην επέκταση της εφαρμογής της παραγράφου 2 του άρθρου 97 του νόμου 5291/2026 και σε αποφάσεις του προέδρου του ΔΟΑΤΑΠ για την επιβολή αντισταθμιστικών μέτρων, οι οποίες εκδόθηκαν μετά τις 30 Μαρτίου 2026 και δεν έχουν ακόμη εκτελεστεί.

Ωστόσο, όπως προκύπτει από τις παρεμβάσεις των αποφοίτων, παρά τις αλλεπάλληλες αναδιαρθρώσεις του χάρτη της ανώτατης εκπαίδευσης, παραμένουν εκκρεμότητες ως προς την ακαδημαϊκή αντιστοίχιση των πτυχίων τους. Ζητούν σαφή και αντικειμενικά κριτήρια αναγνώρισης, ισότιμη μεταχείριση στην επαγγελματική και υπηρεσιακή εξέλιξη και επανεξέταση των διαχωρισμών μεταξύ των κατηγοριών ΠΕ και ΤΕ. Το επιχείρημά τους είναι ότι η αναβάθμιση και συγχώνευση ιδρυμάτων δεν μπορεί να αφήνει πίσω τους ήδη αποφοίτους, οι οποίοι απέκτησαν τους τίτλους σπουδών τους σε ένα διαφορετικό θεσμικό περιβάλλον, αλλά εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τις συνέπειες των αλλαγών.

Η διάταξη για τα ιταλικά συγκέντρωσε περισσότερο ενδιαφέρον από πολλές μεγάλες εκπαιδευτικές αλλαγές

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η τρίτη διάταξη που είχε ξεχωρίσει ήδη από τις πρώτες ημέρες της διαβούλευσης. Πρόκειται για το άρθρο 48, το οποίο προβλέπει την πιλοτική εισαγωγή της ιταλικής γλώσσας στο Γενικό Λύκειο κατά τα σχολικά έτη 2027-2028 και 2028-2029.

Η πρόβλεψη αφορά στη διδασκαλία των Ιταλικών ως δεύτερης ξένης γλώσσας, παράλληλα με τα Γαλλικά και τα Γερμανικά. Η πιλοτική εφαρμογή θα ξεκινήσει στην Α΄ Λυκείου για μαθητές που έχουν ήδη διδαχθεί Ιταλικά στη Γ΄ Γυμνασίου και θα συνεχιστεί στη Β΄ Λυκείου την επόμενη σχολική χρονιά. Τα σχολεία που θα συμμετάσχουν θα καθοριστούν με υπουργική απόφαση, ενώ το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής θα αξιολογήσει τα αποτελέσματα της εφαρμογής.

Το συγκεκριμένο άρθρο είχε συγκεντρώσει περίπου 60 σχόλια στις 9 Νοεμβρίου. Σε αντίθεση με τις δύο προηγούμενες περιπτώσεις, οι παρεμβάσεις ήταν κυρίως θετικές, με τους ενδιαφερομένους να επισημαίνουν τη σημασία της ενίσχυσης της πολυγλωσσίας στο δημόσιο σχολείο και τις επαγγελματικές προοπτικές που μπορεί να δημιουργηθούν για τους εκπαιδευτικούς Ιταλικής Γλώσσας.

Αξίζει να αναφερθεί, ότι τα τρία αυτά άρθρα είχαν συγκεντρώσει ήδη μέχρι τις 9 Νοεμβρίου 976 σχόλια, σε σύνολο άνω των 1.230 που είχαν κατατεθεί μέσα στις πρώτες πέντε ημέρες της διαβούλευσης.

Τι περιλαμβάνει το πολυνομοσχέδιο των 165 άρθρων

Πίσω από τις δύο μεγάλες εστίες αντιδράσεων βρίσκεται ένα εκτεταμένο νομοθετικό κείμενο, το οποίο επιχειρεί να ρυθμίσει διαφορετικές πτυχές της εκπαιδευτικής πολιτικής.

Το σχέδιο νόμου έχει τον τίτλο «Ένταξη της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών – Σύσταση οργανικών θέσεων Κληρικών Ομογένειας – Εκκλησιαστική εκπαίδευση – Πρωτοβάθμια, Δευτεροβάθμια εκπαίδευση – Επαγγελματική εκπαίδευση – Ανώτατη εκπαίδευση – Αθλητικά σωματεία – Επαγγελματικός, εργασιακός αθλητισμός και άλλες διατάξεις».

Μεταξύ των σημαντικότερων παρεμβάσεων περιλαμβάνονται:

1. Η ένταξη της ΑΣΠΑΙΤΕ στο ΕΚΠΑ.

Προβλέπεται η ένταξη της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και η δημιουργία νέου Τμήματος Εκπαιδευτικών Μηχανικών στη Σχολή Επιστημών της Αγωγής. Το νέο πρόγραμμα σπουδών θα αντιστοιχεί σε 300 πιστωτικές μονάδες, ενώ η εισαγωγή των πρώτων φοιτητών προγραμματίζεται για το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028.

2. Η σύσταση 600 οργανικών θέσεων κληρικών Ομογένειας.

Το νομοσχέδιο προβλέπει τη δημιουργία οργανικών θέσεων για την ενίσχυση των Πρεσβυγενών Πατριαρχείων και της Ιεράς Μονής Σινά, καθώς και την υποστήριξη των κληρικών που υπηρετούν τον Ελληνισμό της Διασποράς.

3. Παρεμβάσεις στην ειδική αγωγή.

Περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για τη διεύρυνση των δυνατοτήτων επαγγελματικής κατάρτισης ατόμων με αναπηρία, τη διευκόλυνση της πρακτικής άσκησης αποφοίτων και σπουδαστών ΕΕΕΕΚ, καθώς και την επιχορήγηση εξειδικευμένου εξοπλισμού για μαθητές και φοιτητές με αναπηρία. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία πληροφοριακού συστήματος για την υποβολή αιτημάτων αξιολόγησης στα ΚΕΔΑΣΥ, με στόχο την καλύτερη διαχείριση και επιτάχυνση των διαδικασιών.

4. Ψηφιακό Φροντιστήριο και νέες εκπαιδευτικές δυνατότητες.

Προωθείται η επέκταση του Ψηφιακού Φροντιστηρίου στην Α΄ και Β΄ Λυκείου, ενώ προβλέπονται νέες δυνατότητες πιστοποίησης ψηφιακών δεξιοτήτων για μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου.

5. Αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση.

Περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για τη φοιτητική μέριμνα, την ασφάλεια των πανεπιστημίων, τη διεθνοποίηση των ΑΕΙ, τη δυνατότητα εισαγωγής αλλοδαπών κατόχων International Baccalaureate σε ξενόγλωσσα προγράμματα σπουδών, αλλά και την αποζημίωση πρακτικής άσκησης προηγούμενων ακαδημαϊκών ετών.

6. Ρυθμίσεις για τον αθλητισμό.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης παρεμβάσεις για την ασφάλεια των ποδοσφαιρικών αγώνων, τη συγκρότηση Επιτροπής Συντονισμού Ασφαλείας Αγώνων Ποδοσφαίρου και την οργάνωση των αθλητικών υποδομών. Μεταξύ των ειδικότερων προβλέψεων περιλαμβάνονται η μακροχρόνια παραχώρηση της χρήσης του Αλεξανδρείου Μελάθρου στην ΚΑΕ Άρης και η χωροθέτηση Περιφερειακού Κλειστού Σταδίου Στίβου στην Ξάνθη.

Οι ρυθμίσεις που αναμένονταν αλλά δεν συμπεριλήφθηκαν

Ένα ακόμη στοιχείο που τροφοδοτεί τη δυσαρέσκεια μερίδας της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι ότι ορισμένες ρυθμίσεις που είχαν συζητηθεί και παρουσιαστεί ως ενδεχόμενες παρεμβάσεις δεν περιλαμβάνονται τελικά στο κείμενο της διαβούλευσης.

Μεταξύ αυτών βρίσκεται η δυνατότητα εξέλιξης μελών ΕΔΙΠ και ΕΕΠ σε θέσεις επίκουρων καθηγητών, ζήτημα που αποτελεί άλλωστε το βασικό αίτημα των σχολιαστών του άρθρου 85.

Στην ίδια κατηγορία περιλαμβάνονται η δυνατότητα ψήφου των αντιπρυτάνεων στη Σύγκλητο, η παραμονή υπηρεσιακών γραμματέων μετά το 67ο έτος της ηλικίας τους, καθώς και άλλες παρεμβάσεις που είχαν συζητηθεί το προηγούμενο διάστημα.

Η διαβούλευση ολοκληρώνεται στις 19 Νοεμβρίου, στις 10 το πρωί.
Ακολουθήστε το protothema.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν, στο Protothema.gr