Ο Φ.Π.Α. που βαρύνει τη διατροφή των εργαζομένων, εκπίπτει από τις δαπάνες

Ο  Φ.Π.Α. που βαρύνει το κόστος διατροφής των εργαζομένων, σε εκπλήρωση νόμιμης υποχρέωσης των  επιχειρήσεων, εκπίπτει  από τις δαπάνες και η σχετική αντίθετη νομοθετική πρόβλεψη (άρθρο 23 του ν.1642/1986) προσκρούει  στην Ευρωπαϊκή και Ελληνική νομοθεσία, αποφάνθηκε το Συμβούλιο της Επικρατείας. 

Σύμφωνα με το  Β΄  Τμήμα του Ανωτάτου Ακυρωτικού  Δικαστηρίου, η  διάταξη εκείνη του άρθρου 23 του νόμου 1642/1986, σύμφωνα με την οποία   αποκλείεται η δυνατότητα έκπτωσης    του  Φ.Π.Α. που βαρύνει  το κόστος τροφής των εργαζομένων, σε εκπλήρωση νόμιμης υποχρέωσης της επιχείρησης, αντίκειται στις διατάξεις του άρθρου 17 παρ. 2 της έκτης οδηγίας 77/388/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1997 και δεν μπορεί να εφαρμοσθεί.    

Οι  σύμβουλοι Επικρατείας έκριναν ότι το δικαίωμα προς έκπτωση αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του μηχανισμού ΦΠΑ και δεν μπορεί, κατ αρχήν, να περιοριστεί. Μάλιστα, σκοπός του συστήματος των εκπτώσεων είναι η πλήρης απαλλαγή του επιχειρηματία από το βάρος του οφειλομένου ή καταβληθέντος ΦΠΑ στο πλαίσιο όλων των οικονομικών δραστηριοτήτων του. 
          
Σε άλλο σημείο της   απόφασης του ΣτΕ σημειώνεται ότι  κατά τη διάταξη του άρθρου 101 του Κώδικα Δημοσίου Ναυτικού Δικαίου, με την  οποία   κυρώθηκε η 68/1946 Διεθνής Σύμβαση Εργασίας «περί τροφοδοσίας των πληρωμάτων», η τροφοδοσία του πληρώματος του πλοίου αποτελεί νόμιμη υποχρέωση, η οποία βαρύνει τον εφοπλιστή. 
          
Συνεπώς, «ο ΦΠΑ εισροών που επιβάλλεται επί της δαπάνης για την εν λόγω τροφοδοσία πρέπει να δύναται να τύχει εκπτώσεως από το ΦΠΑ των εκροών, που οφείλει να καταβάλει η τελευταία». 
          

Τους συμβούλους Επικρατείας τους απασχόλησε περίπτωση γνωστής Ελληνικής ναυτιλιακής εταιρείας  στην οποία η αρμόδια Δ.Ο.Υ.  δεν δέχθηκε το ποσό που είχε εκπέσει   του ΦΠΑ  που αντιστοιχούσε στο κόστος τροφοδοσίας των πληρωμάτων των πλοίων που έχει και εκτελούν εσωτερικούς πλόες (εντός των Ελληνικών θαλασσών). 
          
Το Διοικητικό Εφετείο Χανίων δέχθηκε ότι η σχετική διάταξη   του άρθρου 23   του νόμου 1642/1986 δεν θα πρέπει να έχει εφαρμογή όταν «οι ανάγκες της επιχείρησης, λαμβανομένων υπόψη ορισμένων ειδικών περιστάσεων, όπως η αδυναμία ή δυσκολία προμήθειας τροφής από τους εργαζομένους στο συγκεκριμένο τόπο εργασίας, η εξασφάλιση της υγιεινής και ασφάλειας αυτών, επιβάλλουν και μάλιστα με βάση διατάξεις νόμων ή συλλογικής σύμβασης εργασίας, στον εργοδότη την υποχρέωση αυτή, οπότε η σχετική παροχή, υπό τις προϋποθέσεις αυτές, πραγματοποιείται για σκοπό που έχει άμεση σχέση με τη λειτουργία της επιχείρησης». 
           
Κατά συνέπεια, συνεχίζει το ΣτΕ, η υποχρέωση παροχής τροφής σε πληρώματα πλοίων που πραγματοποιούν εσωτερικούς πλόες, «η οποία γίνεται σε εκτέλεση υποχρεώσεως που προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 101-103 του Κώδικα Δημοσίου Ναυτικού Δικαίου και του άρθρου 5 παρ.1 της 68/1946 Διεθνούς Συμβάσεως Εργασίας «περί τροφοδοσίας των πληρωμάτων», που κυρώθηκε με τον ν.1163/1981 και περαιτέρω έχει σχέση με την υγιεινή και ασφάλεια των εργαζομένων αυτών, που λόγω της φύσεως της εργασίας τους παραμένουν συνεχώς εντός των πλοίων, θεωρείται λειτουργική για τη ναυτιλιακή επιχείρηση και δεν εντάσσεται στην εξαίρεση του άρθρου 23 παρ. 4 περ. δ΄ του ν.1642/1986». 
          
Τελικά, το ΣτΕ   απέρριψε την έφεση του ελληνικού Δημοσίου, δικαιώνοντας  παράλληλα την ναυτιλιακή εταιρεία.