PROTOTHEMA

Blogs

Ο μύθος του αριστερού καλλιτέχνη

ΕκτύπωσηΑποστολήΜέγεθος κειμένου 

Πάντα με έβαζαν σε σκέψεις τα γνωστά λόγια του Xατζιδάκι πως «στην Ελλάδα για να κάνεις καριέρα πρέπει να είσαι ή αριστερός ή ομοφυλόφιλος. Εγώ πάντως αριστερός δεν είμαι».


Η Αριστερά έχει δώσει μεγάλους καλλιτέχνες. Οπως και η Δεξιά. Οπως και ο χώρος των ανένταχτων ή πολιτικά ηλιθίων που κινήθηκαν σε κάθε είδους άκρα. Πώς έφτασε όμως η Αριστερά να μονοπωλεί τον πολιτισμό; Θα έλεγε κάποιος ότι φταίνε οι ενοχές της Δεξιάς για τον εμφύλιο πόλεμο. Η Αριστερά δεν έχει ενοχές. Λες και σε έναν εμφύλιο η βαρβαρότητα έχει μονοπώλιο.

Ανήκω στη γενιά όπου στο σχολείο δεχτήκαμε την αριστερή κατήχηση. Μάθαμε εμμέσως πλην σαφώς ότι οι δεξιοί είναι «συντηρητικοί». Δεν είχαν «ευαισθησίες», γι’ αυτό και δεν υπήρξε κανείς καλλιτέχνης αξιόλογος από αυτούς. Μιλάω για τη δεκαετία του ’80 και του  ’90.
Εζησα την εφηβεία μου με την Αριστερά να ταυτίζεται με το απόλυτο καλό και τη Δεξιά με το απόλυτο κακό. Η καλλιτεχνική ζωή ανήκε μόνο στην Αριστερά, ενώ στη Δεξιά δόθηκε το σκυλάδικο.

Στο πανεπιστήμιο τα πράγματα έγιναν ακόμα πιο αναγκαστικά αριστερά. Σε παρακολουθήσεις του μαθήματος Νεοελληνικής Λογοτεχνίας άκουσα καθηγητή να λέει από την έδρα ότι ο Σεφέρης δέχτηκε κυβερνητικά αξιώματα από δεξιές κυβερνήσεις γιατί ήταν δειλός!
Μπήκα στον καλλιτεχνικό χώρο σε μια εποχή όπου όποιος δεν δήλωνε αριστερός ήταν ύποπτος. Επίσης, όποιος δήλωνε αριστερός ήταν αυτόματα και «φωτισμένο μυαλό» και «ενδιαφέρον». Επιβλήθηκε μια καλλιτεχνική δικτατορία της Αριστεράς. Η «δίωξη» όσων δεν δήλωναν αριστεροί ήταν να χαρακτηριστούν το λιγότερο γραφικοί. Στον καλλιτεχνικό χώρο αριστερός σήμαινε πρωτοπόρος ακόμα και αν έκλεινε το μάτι στον αυταρχισμό.

Μετά άρχισα να έχω απορίες. Κανείς αριστερός δεν μπορούσε ξεκάθαρα να ερμηνεύσει γιατί μεγάλοι καλλιτέχνες αποδρούσαν προς τον δυτικό κόσμο. Γιατί, ενώ στην Αμερική το φιλελεύθερο σύστημα άνοιγε τον δρόμο ακόμα και σε έναν απόγονο σκλάβων που έπαιζε καλή κιθάρα να γίνει ο B.B. King και να κατακτήσει τον κόσμο, δεν συνέβαινε και το αντίστοιχο στις χώρες του υπαρκτού σοσιαλισμού. Γιατί κανένας αριστερός καλλιτέχνης του δυτικού κόσμου δεν πήγε να ζήσει και να δημιουργήσει στο ανατολικό μπλοκ;

Επαθα σοκ όταν θρησκόληπτοι επιτέθηκαν στον «Τελευταίο πειρασμό» του Σκορσέζε, το οποίο όμως δεν συγκρίνεται με το σοκ που έπαθα όταν είδα τους αριστερούς «προοδευτικούς» να σπάνε τα σινεμά που έπαιζαν την «Ελένη» του Γκατζογιάννη με τον Μάλκοβιτς. Μια ταινία που αφηγούνταν την ιστορία μιας γυναίκας στον Εμφύλιο που βρέθηκε στην «άλλη» πλευρά.
Επρεπε να ενηλικιωθώ καλλιτεχνικά και υπαρξιακά για να διαπιστώσω ότι τα τραγούδια του Θεοδωράκη που ενέπνευσαν τους Ελληνες κάθε παράταξης αγαπήθηκαν γιατί είχαν τη μελωδία ενός αριστερού και την ποίηση ενός δεξιού. Και αναφέρομαι και στον Ελύτη και στον Σεφέρη.
Σε κάποια στιγμή της νεότητάς μου άρχισα να ανακαλύπτω το «αδιανόητο»: ο Χορν ήταν δεξιός! Ο Ζαμπέτας είχε κατηγορηθεί για δεξιός.

Ο Κακογιάννης ήταν ξεκάθαρα φιλελεύθερος. Εμαθα για τη δολοφονία της μεγάλης ηθοποιού του Εθνικού Θεάτρου Ελένης Παπαδάκη στα Δεκεμβριανά. Αν ανήκε στην Αριστερά, σίγουρα θα τη θρηνούσαμε ακόμα. Μεγάλο ήταν και το σοκ μου όταν διαπίστωσα ότι στον χώρο του ρεμπέτικου υπήρχαν βασιλόφρονες όπως ο Μάρκος Βαμβακάρης. Δεν είχα συνειδητοποιήσει ότι ο δίσκος «Ρεμπέτικο» σε μουσική Ξαρχάκου και στίχους Γκάτσου ήταν δημιούργημα καλλιτεχνών που δεν είχαν καμιά σχέση με την Αριστερά.
Κάποτε έτυχε να ακούσω τον Θεοδωράκη να λέει ότι όταν ήταν εξόριστος στην Ικαρία και κυκλοφόρησαν δίσκοι του με μπουζούκι, δέχτηκε επιπλήξεις από τους συντρόφους του. Θεωρούσαν το μπουζούκι όργανο της αστικής παρακμής.

Τελικά τι σημαίνει να είσαι αριστερός καλλιτέχνης; Δεν ξέρω. Σίγουρα κάτι εύκολο. Δηλώνεις πως είσαι με τους «καλούς», άρα οι άλλοι με τους «κακούς». Λες και η ζωή είναι σπαγγέτι γουέστερν.

Επειδή προφανώς τους αριστερούς καλλιτέχνες θα τους ξέρει καλύτερα ένας αριστερός πνευματικός άνθρωπος, θα ήθελα να δώσω τον λόγο στον ποιητή Μανόλη Αναγνωστάκη:

«Στο ξενοδοχείο Macedonia
πλάγιασα σε μεταξωτά σεντόνια
είχανε και μεταξωτές κουβέρτες
κι είπα: φέρτες.
Είπα και στη ρεσεψιονίστα
πως μ’ έπιασε μεγάλη νύστα.
Θέλω άνεση σουίτας
είμαι ποιητής της ήττας»

Ε.ΣΤΑΜΙΡΗΣ07/06/201705:07

Οποιος δεν ξερει να διαβαζει καλυτερα να μην ασχολειται με την ιστορια, μονο να καθεται σπιτη του, στον καναπε του, ραγιας αυτος ραγιαδες και τα παιδια του ραγιαδες και τα παιδια των παιδιων του.

Απάντηση
PLOYMOY09/05/201718:33

ΕΛΕΝΗ ΠΑΠΑΔΑΚΗ ΜΕΓΑΛΗ ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΜΕ ΦΡΙΚΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΟΙ ΚΟΜΟΝΙΣΤΕΣ ΤΗΝ ΕΚΤΕΛΕΣΑΝ ΑΦΟΥ ΠΡΩΤΑ ΣΥΝΑΔΕΡΦΟΣ ΤΗΣ ΤΗΝ ΕΠΙΣΕ ΝΑ ΠΑΕΙ ΔΗΘΕΝ ΝΑ ΔΩΣΕΙ ΤΥΠΙΚΗ ΑΠΟΛΟΓΙΑ ,ΗΤΑΝ ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΝΤΡΟΦΟΣ ΤΟΥ ΑΤΑΛΑΝΤΗ,., ΤΕΛΕΙΩΣ ,ΤΗΝ ΕΒΓΑΛΑΝ ΑΠΟ ΤΗ ΜΕΣΗ ΚΙ ΑΣ ΕΙΧΕ ΣΩΣΕΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΑΠΟ ΓΕΡΜΑΝΟΥΣ,ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΠΕΙΡΑΞΕΙ ΚΑΝΕΝΑΝ ΑΛΛΑ...........................

Απάντηση
Εξαδακτυλος29/04/201722:22

Ωραιο το αρθρο αλλα ξεπερασμενο και ακαιρο.....Τωρα που τελειωσε η εποχη των χρυσων αγελαδων στη τηλεοραση???και ψαχνεισ μεροκαματο με το ντουφεκι... γιατι δεν το εγραφε πριν 10-12 χρονια???

Απάντηση
konstantinos27/04/201716:15

Μας λένε ότι το "πατριωτικό ΕΑΜ" οργάνωσε κινητοποιήσεις για να μη σταλούν εργάτες στη Γερμανία! Επιπλέον δεν στάλθηκε στρατιωτική μονάδα στο πλευρό των Γερμανών μόνο από την Ελλάδα! Είναι έτσι; Οι ... ίδιοι "πατριώτες" κομμουνιστές με προκηρύξεις τον Σεπτέμβριο αλλά και στις 5 Οκτωβρίου 1942 καταγγέλλουν την ανατίναξη του κτηρίου στο οποίο στεγάζονταν η φιλογερμανική οργάνωση Ε.Σ.Π.Ο (Εθνική Σοσιαλιστική Πολιτική Οργάνωσις) από την οργάνωση ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ Π.Ε.Α.Ν (Πανελλήνιος Ένωσις Αγωνιζόμενων Νέων). Αναφέρονται τα εξής : Η κομμουνιστική οργάνωσι Αθήνας δηλώνει και άλλη μια φορά πως οι κομμουνιστές καταγγέλλουν την ατομική τρομοκρατία.... Εμείς οι κομμουνιστές σε καμία περίπτωση δεν κάνουμε χρήσι του ατομικού σαμποτάζ, που ξεφεύγει από την οργανωμένη μορφή και καταντά όπλο στα χέρια του εχθρού...Η ανατίναξη της Ε.Σ.Π.Ο είναι προβοκάτσια (!), που είχε σαν συνέπεια άσκοπα θύματα! Μάλιστα αποκαλούν την Π.Ε.Α.Ν Αντεθνική συμμορία που τη καθοδηγούν πράκτορες του κατακτητή! Η Ε.Σ.Π.Ο είχε ως σκοπό εκμεταλλευόμενη την πείνα και τη δυστυχία του λαού, να σχηματίσει στρατιωτικό τμήμα που θα πολεμούσε στο πλευρό των Γερμανών στο Αν. Μέτωπο! ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ; Η ΕΛΛΑΔΑ ΗΤΑΝ ΤΟ ΜΟΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΡΑΤΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΣΤΕΙΛΕ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΣΤΟ ΠΛΕΥΡΟ ΤΩΝ ΓΕΡΜΑΝΩΝ! Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί του Λονδίνου και της Μόσχας μίλησαν με ενθουσιασμό για το εγχείρημα, χαρακτηρίζοντάς το ως το ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΣΑΜΠΟΤΑΖ (ΑΤΟΜΙΚΟ κατά τους κομμουνιστές!) στην τότε κατεχόμενη Ευρώπη!Αυτοί που συμμετείχαν ήταν : --Αντώνης Μυτιληναίος--τεχνικός OTE --Σπύρος Γαλάτης--φοιτητής Νομικής --Νίκος Λάζαρης-- φοιτητής Νομικής --Νίκος Μούρτος--Τεχνικός --Τάκης Μιχαηλίδης-- φοιτητής Χημείας --Σπύρος Στανωτάς-- φοιτητής Ανωτάτης Εμπορικής --Ιουλία Μπίμπα--Δασκάλα --Αικατερίνη Μπέση--Οικιακά Από προδοσία συνελήφθησαν πολλά στελέχη της Π.Ε.Α.Ν αλλά και ο αρχηγός και εκτελέστηκαν στην Καισαριανή άλλοι τον Ιανουάριο και άλλοι τον Φεβρουάριο του 1943. Στα Δεκεμβριανά οι κομμουνιστές συνέλαβαν τον Νίκο Λάζαρη που δεν είχε συλληφθεί από τους Γερμανούς και κατετάγη αντάρτης του Ζέρβα και τον εκτέλεσαν ως ΠΡΟΔΟΤΗ! Ο νοών νοείτω!

Απάντηση

Προσθέστε το δικό σας σχόλιο

2500  χαρακτήρες απομένουν

* Υποχρεωτικά πεδία